Yurt dışı vaatleri için Meclis sorusu

TBMM’ye sunulan yazılı soru önergesiyle yurt dışında yaşayan vatandaşlara yönelik yürütülen çalışmalar yeniden gündeme geldi. İstanbul Milletvekili Mustafa Yeneroğlu, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un yazılı olarak yanıtlaması istemiyle, yurt dışı vatandaşlara dair çeşitli başlıklarda soru yöneltti.

Önergenin esas numarası 7/39383 olarak kaydedildi, Başkanlığa geliş tarihi 21.01.2026 olarak belirtildi. Önergede “yurt dışında yaşayan vatandaşlarla ilgili yürütülen çalışmalara ilişkin” bilgi talep edildiği ifade edildi ve 15 günlük cevaplanma süresinin devam ettiği bilgisi yer aldı.

Seçim beyannamesindeki vaatler hatırlatıldı

Önergede, 14 Mayıs 2023 Genel Seçimleri kapsamında AK Parti tarafından yayımlanan “Türkiye Yüzyılı İçin Doğru Adımlar Seçim Beyannamesi 2023” başlıklı metinde, yurt dışında yaşayan vatandaşların yaşamlarını kolaylaştırmaya yönelik bazı taahhütlerin bulunduğu aktarıldı.

Bu kapsamda, “Yurt Dışı Vatandaşlar Koordinasyon Kurulu” oluşturulması, yurt dışında yaşayan 10.000 gencin her yıl eğitim, kariyer gelişimi ve kültürel programlar kapsamında Türkiye’ye getirilmesi, yurt dışında üniversite eğitimi alan gençlerin staj yapmalarının kolaylaştırılması, iki yılda bir “Yurt Dışı Türkler Buluşması” düzenlenmesi ve yurt dışında Türkçe yayın yapan yazılı ve görsel basının desteklenmesine devam edilmesi gibi başlıklar sıralandı.

Önceki soru önergelerine verilen yanıtlar anımsatıldı

Yeneroğlu, daha önce verdiği iki ayrı soru önergesine gelen yanıtları da metnine dahil etti. 17.07.2025 tarihli ve 7/30955 sayılı soru önergesine verilen cevapta, yurt dışı vatandaşların kamu hizmetlerine erişimini kolaylaştırma ve kurumlar arası koordinasyonu sağlama görevlerinin fiilen Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı tarafından yürütüldüğünün ifade edildiğini belirtti.

Aynı yanıtta, seçim beyannamesinde yer alan “Yurt Dışı Vatandaşlar Koordinasyon Kurulu”nun kurulmasına yönelik çalışmaların ise hâlen devam ettiğinin aktarıldığı kaydedildi.

Genç programları ve staj bilgileri gündemde

Önergede, 30.05.2025 tarihli ve 7/28991 sayılı soru önergesine verilen cevapta, eğitim, kariyer gelişimi ve kültürel programlar kapsamında bugüne kadar 14.157 gencin Türkiye’ye getirildiği bilgisinin yer aldığı hatırlatıldı. Yine aynı yanıtta, 2016 yılından itibaren 25 farklı ülkeden 984 kişinin staj imkânından yararlandığının belirtildiği aktarıldı.

Bu yanıt kapsamında, gençlere TÜSAŞ, HAVELSAN ve ROKETSAN gibi kurumlarda staj yapma imkânı sunulduğu ve “Yurt Dışı Türkler Buluşması” etkinliğinin Aralık 2025’te gerçekleştirileceğinin öngörüldüğü ifade edildiği de önerge metninde yer aldı.

Yanıtsız kalan alanlar vurgulandı

Yeneroğlu, yurt dışında üniversite eğitimi gören gençlerin Türkiye Büyük Millet Meclisi ve kamu kurumlarında staj yapmalarına ilişkin hangi somut adımların atıldığı hususunun önceki yanıtlarda yanıtsız bırakıldığını belirtti. Ayrıca, yurt dışında Türkçe yayın yapan yazılı ve görsel medya kuruluşlarına sağlandığı belirtilen desteklere ilişkin kapsam, ölçüt ve yararlanıcı bilgilerini içermeyen, muğlak ve yetersiz açıklamalarla yetinildiği değerlendirmesi metinde yer aldı.

Önerge metninde ayrıca, seçim beyannamesinde iki yılda bir düzenleneceği belirtilen “Yurt Dışı Türkler Buluşması” programına ilişkin olarak daha önce ilana çıkıldığı ve etkinliğe yönelik bir internet sitesinin oluşturulduğu, ancak etkinliğin gerçekleştirilmediğinin anlaşıldığı ifade edildi.

Bakanlığa yöneltilen 6 soru

Önergede, “Yurt Dışı Vatandaşlar Koordinasyon Kurulu”nun üzerinden üç yıl geçmesine rağmen neden kurulmadığı soruldu. Eğer kurumlar arası koordinasyon görevi fiilen YTB tarafından yürütülecek idiyse, bu konuda neden ayrıca bir kurul vaadinde bulunulduğu da sorular arasında yer aldı.

Yurt dışında yaşayan 10.000 gencin her yıl Türkiye’ye getirilmesi vaadinin 2024 ve 2025 yıllarında yerine getirilip getirilmediği, bu yıllarda bu kapsamda getirilen genç sayısı ve bu programlara ilişkin geri bildirim, izleme veya etki değerlendirmesi çalışması olup olmadığı da ayrıca soruldu.

Staj başlığında ise, yurt dışında üniversite eğitimi gören gençlerin Türkiye’de teknoloji, diplomasi, hukuk ve iletişim alanlarında staj yapmalarını kolaylaştırmak için hangi somut düzenleme ve uygulamaların hayata geçirildiği; 2025’te kaç öğrencinin bu imkândan yararlandığı; katılımcıların eğitim alanları ve geldikleri ülkelerin neler olduğu soruldu.

Bakanlık ile diğer ilgili kurumlar arasında (Bakanlıklar, TBMM, YÖK) yürütülen bir iş birliği veya planlanan yeni programların olup olmadığı da gündeme getirildi. “Yurt Dışı Türkler Buluşması” programının neden bugüne kadar gerçekleştirilmediği ve yeni bir tarih ya da güncel bir takvim bulunup bulunmadığı da sorular arasında yer aldı.

Son olarak, yurt dışında Türkçe yayın yapan yazılı ve görsel basının desteklenmesine yönelik olarak Bakanlık tarafından sağlanan mevcut destek programlarının neler olduğu ve son üç yıl içinde bu desteklerden yararlanan medya kuruluşlarının sayısı istendi.

7/39383 esas numaralı yazılı soru önergesi, seçim beyannamesinde yer alan vaatlerin uygulanma durumu ile önceki yanıtlarda yer aldığı belirtilen veriler üzerinden, yurt dışı vatandaşlara yönelik çalışmaların kapsamı, kurumsal koordinasyon ve programların takvimi gibi başlıklarda Bakanlık yanıtını talep ediyor.

Kaynak: TBMM