Sakıp Sabancı’nın hat koleksiyonu zamana meydan okuyor

Bir levhayla başlayan sanat yolculuğu

Sakıp Sabancı, Sultan II. Mahmud’un yazmış olduğu bir hat levhasını satın alarak, bugün Türkiye’nin en önemli sanat miraslarından biri haline gelen Kitap Sanatları ve Hat Koleksiyonu’nun temellerini attı. 1980’li yıllarda özel koleksiyonların da eklenmesiyle zenginleşen koleksiyon, kısa sürede uluslararası sanat çevrelerinin ilgisini çekti.

1989’dan itibaren dünyanın önde gelen müzelerinde sergilenen eserler büyük yankı uyandırdı. Bu ilgi, Sakıp Sabancı ve ailesine koleksiyonu genişletme ve kalıcı bir müze oluşturma fikrini güçlendirdi.

Atlı Köşk’ten müzeye uzanan dönüşüm

Koleksiyonun evi olan Atlı Köşk, 1998 yılında müzeye dönüştürülmek üzere Sabancı Üniversitesi’nin kullanımına tahsis edildi. Dört yıl süren hazırlıkların ardından, 2002’de Sabancı Üniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi adıyla ziyarete açıldı.

Müzenin alt katı, Sabancı ailesinin köşkte yaşadığı döneme ait eşyalarla korunarak tarihsel bir atmosfer yaratıldı. Üst katlar ise Kitap Sanatları ve Hat Koleksiyonu’nun sergilendiği özel salonlara dönüştürüldü.

Türk ve İslam sanatının nadir eserleri

Koleksiyon, 14. yüzyıl sonlarından 20. yüzyıla kadar uzanan geniş bir dönemi kapsıyor. Eserler arasında ünlü hattatların kaleminden çıkmış el yazması Kuran-ı Kerim nüshaları, dua kitapları ve tek yaprak hâlindeki kıt’aları bir araya getiren murakkalar bulunuyor.

Ayrıca Osmanlı sultanlarına ait tuğralı belgeler, hat levhaları ve gümüş, mercan, fildişi gibi değerli malzemelerle yapılmış yazı araçları koleksiyonu zenginleştiriyor. Bu yönüyle koleksiyon, hem dini hem estetik boyutuyla Osmanlı kültürünün ince işçiliğini yansıtıyor.

Dijital çağla kurulan sanat köprüsü

Koleksiyonun çağdaş yönünü ise sanatçı Kutluğ Ataman’ın hazırladığı simetrik yazı kompozisyonlarını içeren video çalışması temsil ediyor. Koleksiyonun tek dijital eseri olan bu video, geleneksel hat sanatını günümüz sanatıyla buluşturarak geçmişle gelecek arasında görsel bir köprü kuruyor.

Sakıp Sabancı Kitap Sanatları ve Hat Koleksiyonu, Osmanlı ve İslam sanatının zarif mirasını yaşatırken aynı zamanda çağdaş sanatla diyalog kurmayı başarıyor. Atlı Köşk’te sergilenen eserler, Türkiye’nin sanat tarihine ışık tutarken uluslararası sanat çevrelerinde de kalıcı bir yer ediniyor.

Kaynak: Sabancı Müzesi