Kartepe’de çelikhane tartışması büyüyor

Kartepe çelikhane projesi, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulunda gündeme geldi. CHP Grubu adına söz alan Kocaeli Milletvekili Nail Çiler, Kocaeli’nin Kartepe ilçesinde planlanan çelikhane ve haddehane yatırımına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Çiler, projenin yalnızca bir sanayi yatırımı olmadığını, ilçe ve çocukların geleceğini ilgilendirdiğini söyledi.

Ramazan ayı temennisiyle konuşmasına başlayan Çiler, söz konusu yatırımın yerleşim alanlarının yanı başında, tarım, hayvancılık ve turizmin sürdüğü bir bölgede planlandığını ifade etti. Projenin Kartepe Hipodromu’na 2,5 kilometre, Kocaelispor Stadı’na ise 8 kilometre mesafede olduğunu belirtti.

Çevre ve sağlık riskleri gündeme taşındı

Dünya genelinde yüksek karbon salınımı yapan ağır sanayi yatırımlarının terk edilerek temiz üretim ve karbon nötr hedeflerine yönelindiğini dile getiren Çiler, yeşil mutabakatın küresel bir zorunluluk hâline geldiğini söyledi. Buna karşılık, yerleşim alanlarının merkezinde ağır sanayi yatırımının tartışıldığını ifade etti.

Demir çelik sektörünün hava kalitesini doğrudan etkilediğini belirten Çiler, hava kirliliğine ilişkin bilimsel verileri paylaştı. Akciğer kanserine bağlı ölümlerin yüzde 16’sında, KOAH kaynaklı ölümlerin yüzde 25’inde ve solunum yolu enfeksiyonlarına bağlı ölümlerin yüzde 26’sında hava kirliliğinin risk faktörü olduğunu aktardı. Bu oranların her birinin bir insan hayatına karşılık geldiğini vurguladı.

Dünya Sağlık Örgütünün partikül madde sınırını 15 mikrogram olarak belirlediğini, Kocaeli’de ise bu değerin 45 ile 91 aralığında ölçüldüğünü ifade eden Çiler, azot dioksit seviyesinin 10 olması gerekirken bazı bölgelerde 77’ye ulaştığını söyledi. Ayrıca, kullanılacak hurda malzemenin yüzde 70’inin ithal olacağının ifade edildiğini belirterek, bu hurdalarda radyoaktivite tespitinin mümkün olmadığı yönündeki uzman görüşlerine dikkat çekti.

Tarım ve turizm vurgusu

Çiler, projenin yalnızca hava kalitesi meselesi olmadığını dile getirdi. Ağır tonajlı araç trafiği, çevresel kirlilik ve su kaynaklarının korunmasına ilişkin sorular yöneltti. Kartepe’nin tarım ve hayvancılık açısından önemli bir ilçe olduğunu, planlanan yatırımın bölgedeki üretimi olumsuz etkileyebileceğini söyledi.

Kartepe’nin aynı zamanda turizmde marka niteliği taşıdığını belirten Çiler, kış turizmiyle Kartepe Kayak Merkezi, doğa turizmi, yaylalar, ormanlar ve Sapanca Gölü ile bölgenin önemli çekim merkezlerinden biri olduğunu ifade etti. İlçenin dört mevsim ziyaretçi ağırladığını, turizmin esnaf ve küçük işletmeler için sürdürülebilir gelir kaynağı oluşturduğunu kaydetti.

Bir yanda temiz hava ve doğa yürüyüşü alanları, diğer yanda sanayi bacalarından yükselen dumanın aynı coğrafyada nasıl bir arada olacağını soran Çiler, bu durumun kamuoyunda tartışılması gerektiğini söyledi.

Planlama süreci ve Meclis araştırması talebi

Alanının özel endüstri bölgesi ilan edilmesine de değinen Çiler, Türkiye’de bu kapsamda 60 bölge bulunduğunu, bugüne kadar 40’ının tahsis edildiğini aktardı. Planlama ilkeleri, imar hiyerarşisi ve kamu yararı bakımından soru işaretleri bulunduğunu ifade etti.

Anayasa’nın 56’ncı maddesini hatırlatan Çiler, herkesin sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahip olduğunu vurguladı. Sanayiye karşı olmadıklarını belirten Çiler, insan sağlığını ve doğayı gözetmeyen üretim anlayışına karşı olduklarını dile getirdi.

Projenin yer seçimi, çevresel etkileri, insan sağlığına olası zararları ve turizm ile kırsal ekonomi üzerindeki sonuçlarının araştırılması amacıyla Meclis araştırma komisyonu kurulmasını talep etti.

Konuşmasının sonunda projenin yalnızca bir tesis meselesi olmadığını ifade eden Çiler, konunun Kartepe’nin kimliği ve Kocaeli’nin geleceğiyle ilgili olduğunu söyledi. Kartepe’de projeye karşı çıkan vatandaşlara selam göndererek konuşmasını tamamladı.

Kaynak: TBMM