Marcus Aurelius heykeli 65 yıl sonra Türkiye’ye döndü

Marcus Aurelius heykeli, 65 yıl sonra Boubon Antik Kenti’ne ait olduğu kanıtlanarak ABD’den Türkiye’ye iade edildi. Bakan Ersoy: “Tarihi bir başarı.”

Türkiye, kültürel mirasını korumaya yönelik yürüttüğü kararlı mücadelede bir zafer daha kazandı. Roma İmparatoru Marcus Aurelius’a ait bronz heykel, 1960’larda kaçırıldığı Burdur’daki Boubon Antik Kenti’ne ait olduğu bilimsel ve hukuki olarak kanıtlandıktan sonra ABD’den Türkiye’ye iade edildi.

Bakan Ersoy: “Tarihi bir başarı”

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada bu iadenin “tarihi bir başarı” olduğunu vurguladı. Ersoy, “Uzun soluklu bir mücadeleydi. Biz haklıydık, kararlıydık ve kazandık… Marcus Aurelius artık ait olduğu topraklarda,” ifadelerine yer verdi.

ABD’deki müzeden Türkiye’ye

MS 2. yüzyıla tarihlenen ve Roma İmparatoru Marcus Aurelius’u filozof kimliğiyle tasvir eden bronz heykel, 1960’larda yapılan kaçak kazılar sonucu Boubon’dan yurt dışına çıkarılmıştı. Eser, yıllar içinde el değiştirerek ABD’nin Ohio eyaletindeki Cleveland Sanat Müzesi koleksiyonuna girmişti.

Bilimsel kanıtlar kararı değiştirdi

Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın New York Manhattan Bölge Savcılığı ve ABD İç Güvenlik Soruşturmaları Birimi ile 2021’de başlattığı soruşturma sonucunda heykelin Boubon’a ait olduğu bilimsel olarak doğrulandı. Özellikle heykelin kaide izleri, topografik analizler, ayak ölçüleri ve toprak bileşimi Boubon Antik Kenti’yle birebir örtüştü.

Jale İnan’dan günümüze bir bilimsel takip

Süreç, Türk arkeolojisinin öncülerinden Prof. Dr. Jale İnan’ın 1970’lerde başlattığı akademik çalışmalarla temellendirilmişti. O dönemde Boubon’daki kaçak kazılar belgelenmiş, Valerianus heykeli Burdur Müzesi’ne kazandırılmıştı. Bu heykelden alınan toprak örneği ile Marcus Aurelius heykelinin içinden çıkarılan kalıntıların aynı kimyasal yapıya sahip olduğu belirlendi.

Cleveland Müzesi davadan vazgeçti

New York Yüksek Mahkemesi’nin el koyma kararına itiraz eden Cleveland Sanat Müzesi, Almanya’da yapılan laboratuvar analizlerinin ardından davadan vazgeçtiğini ve heykelin Türkiye’ye iadesini kabul ettiğini resmen bildirdi.

Diğer heykeller de döndü

Bu süreçte sadece Marcus Aurelius değil, Boubon kökenli Lucius Verus, Septimius Severus ve Caracalla gibi diğer Roma imparatorlarına ait heykel parçaları da Türkiye’ye iade edildi.

Heykel Ankara’da sergilenecek

Bakan Ersoy, Marcus Aurelius heykelinin çok yakında Ankara’da düzenlenecek özel bir sergide sanatseverlerle buluşacağını duyurdu. İade sürecine destek veren kurumlar arasında Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü, Burdur Müzesi ve Türk Hava Yolları da yer aldı.

Uluslararası hukuk ve bilimin ortak zaferi

Marcus Aurelius heykelinin iadesi, kültürel mirasın korunmasında diplomasi, hukuk ve bilimin ortak gücünün sembolü olarak tarihe geçti. Türkiye, yurt dışına kaçırılan tüm kültürel varlıklarını geri kazanmaya yönelik kararlı mücadelesini sürdürüyor.

Kaynak: Kültür ve Turizm Bakanlığı duyurusu