Bangladeş’te Nipah Virüsü Enfeksiyonu

Bangladeş’te 2025 yılında dört ölümcül Nipah virüsü vakası raporlandı. DSÖ, halk sağlığı riskini orta düzeyde değerlendirirken uluslararası yayılım riskini düşük buldu.

Bangladeş’te Nipah Virüsü Enfeksiyonu: DSÖ’den Orta Düzeyde Risk Uyarısı

Bangladeş Uluslararası Sağlık Tüzüğü Ulusal Odak Noktası (IHR NFP), 1 Ocak – 29 Ağustos 2025 tarihleri arasında üç farklı bölgede (Barisal, Dakka, Rajshahi) toplam dört ölümcül Nipah virüsü (NiV) vakasını Dünya Sağlık Örgütü’ne (DSÖ) bildirdi.

Vakaların Ayrıntıları

Tüm vakalar laboratuvar testleri (PCR ve ELISA) ile doğrulandı. Vakalar arasında epidemiyolojik bağlantı bulunmadı:

• İlk vaka: Rajshahi’den genç bir kadın, 28 Ocak’ta hayatını kaybetti.
• İkinci vaka: Barisal’den yetişkin bir erkek, 22 Şubat’ta yaşamını yitirdi.
• Üçüncü vaka: Dakka’dan bir erkek, 25 Şubat’ta öldü.
• Dördüncü vaka: Rajshahi’den erkek bir çocuk, 14 Ağustos’ta yaşamını kaybetti.

Toplamda yüzlerce temaslı takip edildi, testleri negatif çıktı. Üç vakanın çiğ palmiye özü tükettiği bildirildi.

Nipah Virüsünün Özellikleri

Nipah virüsü, meyve yarasaları (Pteropus türleri) tarafından taşınan ve insanlara ya doğrudan temasla ya da kontamine gıdalar aracılığıyla bulaşabilen zoonotik bir hastalıktır.

• Kuluçka süresi: 4–14 gün, bazı vakalarda 45 güne kadar uzayabiliyor.
• Belirtiler: Ateş, baş ağrısı, kas ağrısı, kusma, ensefalit ve ciddi solunum sorunları.
• Ölüm oranı: %40–75 arasında.

2001’den bu yana Bangladeş’te toplam 347 vaka görüldü; ölüm oranı %71,7.

Halk Sağlığı Önlemleri

Bangladeş Sağlık ve Aile Refahı Bakanlığı, DSÖ desteğiyle önlemler aldı:

• Temaslı takibi ve gözetim çalışmaları
• Sağlık eğitimi ve farkındalık kampanyaları
• Hızlı laboratuvar testleri
• Risk iletişimi ve toplumsal bilgilendirme

DSÖ de vaka yönetimi, saha araştırmaları ve enfeksiyon kontrol protokollerinde destek verdi.

DSÖ Risk Değerlendirmesi

DSÖ, Nipah virüsünün:

• Bangladeş için halk sağlığı riskini: Orta düzeyde
• Bölgesel riskini (Hindistan, Myanmar): Orta düzeyde
• Küresel riskini: Düşük düzeyde

olarak değerlendirdi.

Mevsimsel salgınlar, özellikle hurma ağacı özsuyu tüketimiyle ilişkilendiriliyor. DSÖ, seyahat ve ticaret kısıtlaması önermiyor, ancak farkındalık artırıcı önlemler tavsiye ediyor.

Korunma Yöntemleri

DSÖ, enfeksiyona karşı şu tedbirleri öneriyor:

• Çiğ hurma ağacı özsuyu tüketiminden kaçınmak
• Meyveleri iyice yıkamak, yarasa ısırığı olanları atmak
• Enfekte kişilerle korunmasız temastan kaçınmak
• Sağlık kuruluşlarında izolasyon ve koruyucu ekipman kullanmak

Şu anda Nipah virüsüne karşı ruhsatlı bir ilaç veya aşı bulunmamaktadır.

Kaynak: Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü.