Beyazıt yangın kulesi anıt müzesi

İstanbul’un simge yapılarından Beyazıt Yangın Kulesi, tarihi işlevinin ardından anıt müze olarak hizmet veriyor. Bu eşsiz yapıyı keşfedin!

İstanbul’un Gözcüsü: Beyazıt Yangın Kulesi
Beyazıt yangın kulesi, İstanbul’un tarih boyunca geçirdiği büyük yangınlara karşı kurulan ilk sistemli gözetleme yapılarından biridir. Yangın felaketlerinin sık yaşandığı bir dönemde, halkın ve kentin güvenliği için hayati bir görev üstlenmiştir. Bugün ise geçmişten günümüze taşıdığı bu hikâyesiyle anıt müze statüsünde ziyaretçilerini ağırlamaktadır.

Yangınlarla Mücadelede Bir Dönüm Noktası
1720 yılında Damat İbrahim Paşa’nın talimatıyla kurulan Tulumbacılar Ocağı, İstanbul’da yangınlara karşı ilk organize mücadeleyi başlatmıştır. Bu süreçte gözetleme kuleleri büyük önem kazanmış, 1749’daki Küçükpazar yangını sonrası İstanbul Müftülüğü’nün bugünkü alanına bir “Yangın Köşkü” inşa edilmiştir.

Beyazıt, Galata ve İcadiye semtlerinde yangın kuleleri kurulmuş, özellikle Beyazıt’taki kule zamanla şehrin en önemli gözetleme noktası haline gelmiştir. Ancak sık sık yangına maruz kalması nedeniyle defalarca yenilenmiştir.

Mimari Zarafetiyle Büyüleyen Bir Anıt
1828 yılında Senekerim Balyan tarafından kagir olarak inşa edilen kule, bugünkü görünümünü 1849 yılındaki eklemelerle almıştır. 118 metre yüksekliğindeki kule dört ana kattan oluşur: Nöbet Katı, İşaret Katı, Sepet Katı ve Sancak Katı. Her kat, tarihi yangın gözetleme yöntemleri ve işaret sistemleri hakkında fikir verir.

Nöbet katı, bugün seyir katı olarak hizmet vermektedir. 12 pencereden oluşan bu kat, hem manzarası hem de içinde yer alan 1997 restorasyonuyla gün yüzüne çıkan doğa manzaralı kalem işleri ile büyüleyici bir atmosfere sahiptir. Bu resim kuşağında Beyazıt Kulesi’nin kendisinin resmedilmiş olması ise dikkat çeken sürpriz bir detaydır.

Yangınlara Karşı Işık ve Sesle Uyarı
Yangınların bildirimi, gündüzleri sepet veya bayraklarla, geceleri ise fener ve maytapla yapılırdı. İletişim zinciri İcadiye Kulesi, top atışı ve tulumbacıların harekete geçmesiyle devam ederdi. Bu sistemde “köşklü” ya da “dîdebân” adı verilen memurlar aktif rol oynardı.

Tarihten Günümüze
1884’teki deprem ve 1909’daki yıldırım hasarı gibi pek çok doğal olayın etkilediği kule, 2010 yılında İstanbul 2010 Kültür Başkenti projesi kapsamında kapsamlı şekilde restore edilmiştir. 2013 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından “İstanbul Üniversitesi Beyazıt Kulesi Anıt Müzesi” olarak tescillenmiştir.

Kule, bugünlerde yalnızca turistik amaçla değil, aynı zamanda hava durumunu renkli ışıklarla gösteren bir yapıdır:

Sarı ışık: Sis

Kırmızı ışık: Kar

Yeşil ışık: Yağmur

Mavi ışık: Açık hava

Ziyaret Bilgileri
Adres: İstanbul Üniversitesi Merkez Kampüsü, Beyazıt/Fatih-İstanbul

Web sitesi: muzeyum.istanbul.edu.tr

Giriş Ücreti: Ücretsiz

Ziyaret Şartları: 12 yaş altı çocuklar, engelliler, hamileler ve bazı sağlık koşulları olan bireyler için uygun değildir. Aynı anda en fazla 10 kişi girebilir.

25 Eylül 2024 – 25 Eylül 2025 tarihleri arasında bakım nedeniyle ziyarete kapalıdır.

Kaynak: Derleme