Milli Parklar Kanunu teklifi MHP’den destek

Milli Parklar Kanunu kapsamında hazırlanan 230 sıra sayılı Kanun Teklifi, TBMM Genel Kurulunda ele alındı. Milliyetçi Hareket Partisi Grubu adına konuşan Adana Milletvekili Muharrem Varlı, düzenlemenin korunan alanların yönetimini güçlendirmeyi amaçladığını söyledi. Varlı, teklifin doğal, tarihsel ve kültürel varlıkların korunmasına yönelik yeni düzenlemeler içerdiğini ifade etti.

Türkiye’nin biyolojik çeşitlilik bakımından Avrupa ve Orta Doğu’nun en zengin ülkeleri arasında yer aldığını hatırlatan Varlı, millî parklar, tabiat parkları, tabiat anıtları, sulak alanlar ve yaban hayatı geliştirme sahalarının yasal güvence altında olduğunu belirtti. 2025 yılı itibarıyla 50 millî park, 274 tabiat parkı, 3 tabiat anıtı, 32 tabiatı koruma alanı, 136 sulak alan ve 85 yaban hayatı geliştirme sahası bulunduğunu kaydetti. Korunan alanların ziyaretçi sayısının ise yılda yaklaşık 70 milyona ulaştığını dile getirdi.

Genel müdürlük yapısı ve yetkiler

Konuşmada, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün 28 Aralık 2024 tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Tarım ve Orman Bakanlığına bağlı, kamu tüzel kişiliğini haiz özel bütçeli kuruluş olarak yeniden yapılandırıldığı hatırlatıldı. Bu kapsamda Millî Parklar Kanunu ve Kara Avcılığı Kanunu’ndan doğan görevlerin yanı sıra sulak alanların korunması ve yönetimiyle ilgili işlemlerin de Genel Müdürlüğe verildiği ifade edildi.

Teklifin ilk maddeleriyle Genel Müdürlüğün denetim yetkisinin açık biçimde düzenlendiğini belirten Varlı, kanun metninde “Bakanlık”, “Genel Müdürlük”, “alan kılavuzu” ve “av ve doğa koruma memuru” gibi kavramların tanımlandığını söyledi. Koruma hizmetlerinin orman muhafaza memurlarıyla birlikte Genel Müdürlük personeli tarafından yürütülebilmesine imkân sağlandığını dile getirdi.

Planlama ve turizm uyumu

Teklifte, milli park, tabiat parkı ve diğer korunan alanlar için hazırlanan planlara ilişkin kavram birliğinin sağlandığını belirten Varlı, milli parklar için geçerli olan plan hazırlama sürecinin diğer korunan alanlara da uygulanmasının öngörüldüğünü aktardı.

Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ile Turizm Merkezlerinde yapılacak planlarda Genel Müdürlüğün olumlu görüşünün alınmasının zorunlu hâle getirildiğini ifade eden Varlı, bu düzenlemenin koruma ve yönetimi güçlendireceğini söyledi. Ayrıca Turizmi Teşvik Kanunu’yla uyum sağlanmasına yönelik ibare değişiklikleri yapıldığını kaydetti.

Yapılaşma ve denetim düzenlemeleri

Korunan alanlarda yer alan yapı ve tesislerin kiralanmasına ilişkin hükümlerin Orman Kanunu’yla uyumlu hâle getirildiğini belirten Varlı, yapılaşma koşullarına ilişkin usul ve esasların yönetmelikle belirleneceğini ifade etti. Vaziyet planı ve uygulama projelerinin Genel Müdürlükçe gerekli görüldüğünde hazırlatılabileceğini söyledi.

Kanuna aykırı yapı ve tesislere ilişkin olarak Genel Müdürlüğe müdahale ve yıkım yetkisi tanındığını belirten Varlı, bu düzenlemenin caydırıcılığı artırmayı hedeflediğini dile getirdi. Ayrıca döner sermayeli işletmeler kurulmasına imkân sağlanarak koruma, bakım-onarım, ziyaretçi yönetimi ve ekoturizm faaliyetlerinin finansal sürdürülebilirliğinin amaçlandığını kaydetti.

Giriş ücretleri ve idari yaptırımlar

Teklifte, korunan alanlara giriş ücretini ödemeyenlere uygulanacak idari para cezasının 10 kat yerine 4 kat olarak düzenlendiğini belirten Varlı, uygulamanın Karayolları Genel Müdürlüğünün HGS ceza oranına benzer şekilde belirlendiğini ifade etti. Tahsilat ve gelir kaydına ilişkin düzenlemelerle uygulamadaki sorunların giderilmesinin hedeflendiğini söyledi.

Komisyonda bazı teknik hususların gündeme geldiğini aktaran Varlı, giriş yapan araçların tespiti gibi konularda kimsenin haksızlığa uğramaması için gerekli düzenlemelerin önemine işaret etti.

Avcılık ve yaban hayatı düzenlemeleri

Teklifte avcılıkla ilgili maddelerde de değişiklikler öngörüldüğünü belirten Varlı, belgesiz avlanma ve izinsiz avlanmaya yönelik cezaların artırıldığını söyledi. Av komisyonlarına temsilci veren idarelerde değişiklik yapıldığını ve bazı ibarelerin yeni yapıya uygun hâle getirildiğini aktardı.

Avcılık belgesi iptal edilen kişilere, kanunda öngörülen şartları sağlamaları hâlinde yeniden belge alabilme imkânı tanındığını belirten Varlı, bu düzenlemenin kaçak avcılığı önlemeyi amaçladığını ifade etti. Vahşi ve kontrolsüz avlanmanın önüne geçilmesi için çeşitli maddelerin teklif metninde yer aldığını kaydetti.

TBMM Genel Kurulunda yapılan değerlendirmede, Milli Parklar Kanunu teklifinin korunan alanların yönetimi, denetimi ve finansal sürdürülebilirliği açısından yeni bir çerçeve sunduğu ifade edildi. MHP Grubu, düzenlemenin hem yaban hayatının hem de milli parkların korunmasına katkı sağlayacağı görüşünü dile getirdi.

Kanun teklifine ilişkin görüşmelerin Genel Kuruldaki yasama süreci kapsamında devam etmesi bekleniyor.

Kaynak: TBMM